Armür

Dokuma işleminin gerçekleşmesi için ilk temel hareket ağızlık açılmasıdır. Ağızlık, çerçevelerin hareketi ile çözgü ipliklerinden bir kısmının yukarıda, bir kısmının aşağıda bulunması sonucu iki çözgü grubu arasında oluşan boşluktur. Ağızlıktan geçirilen atkı ipliği, üstteki çözgülerin altında, alttaki çözgülerin üstünde kalır. Bu şekilde çözgü ve atkı ipliği arasındaki bağlantı sağlanarak dokuma örgüsü oluşturulur. Armür ise çerçevelere dolayısı ileçözgü ipliklerine aşağı-yukarı hareket veren bir mekanizmadır. Atılacak atkı sırasına göre örgü raporu ve tahar planına uygun şekilde hangi çerçevelerin yukarıda, hangi çerçevelerin aşağıda olacağını ifade eden şematik plana armür raporu adı verilir.Armür planı, dokunacak olan örgünün raporu ve tahar planı esas alınarak çizilir. Örgü raporunu oluşturan farklı çözgü hareketleri belirlenip bir araya getirilir.Armür planı desen kâğıdına, örgü raporunun sağ tarafına, örgü raporunu oluşturan farklı çözgü hareketleri soldan sağa doğru sıralanacak şekilde aktarılır. Çözgü hareketlerinin aynı doğrultuda taşınabilmesi için ayna denilen çizimden yararlanılır. Ayna tahar planındaki çerçeve numaralandırma şekline göre aşağıdan yukarıya yada yukarıdan aşağıya doğru çizilir.

Yukarıdaki şekilde örgü raporundaki farklı çözgü hareketleri farklı renklerde gösterilmiştir. Bu çözgü hareketleri yan yana gelerek armür planını oluşturmuştur.. Armür planında her satırda farklı çözgü hareketlerinden sadece bir tanesinin alınmasına dikkat edilir. Armür planında her satır bir atkıyı ifade eder ve aşağıdan yukarıya doğru numara verilir. Her sütun ise bir çerçeveyi ifade eder ve dokuma tezgâhındaki ya da dokuma makinesindeki ağızlık açma sisteminin özelliğine göre iki farklı şekilde numaralandırılır. Çerçeveleri gösteren sütunlara soldan sağa doğru numara verilmiştir. Bir atkıya ait satırda hangi numaralı çerçeveleri gösteren karelerin içi dolu ise o çerçeveler atkı atılmadan önce yukarı kalkarak ağızlık oluşturacaklardır.

Bu durumda yukarıdaki şekil'de çizilen armür planına göre;1’inci atkı atılırken; 1’inci ve 4’üncü çerçeveler,2’nci atkı atılırken; 1’inci ve 2’nci çerçeveler,3’üncü atkı atılırken; 2’nci ve 3’üncü çerçeveler,4’üncü atkı atılırken; 3’üncü ve 4’üncü çerçeveler yukarıda olacak şekilde ağızlık açılmalıdır.

Tahar planı çıkarılırken, aynı hareketi yapan çözgülerin, çerçeve üzerine düşen yükü azaltmak amacıyla birden fazla çerçeveye dağıtılabildiği açıklanmıştı. Bu durumda armür planı çizilirken aynı hareketi yapan çözgüler de farklı çerçevelerde oldukları için planda yer alır.

Örnek Armür Planı Çizimleri

Aşağıdaki şekilde İki dolu bir boş, bir dolu iki boş sağ yollu dimi örgü raporu, tahar ve armür planı çizilmiştir. Dokuma işleminde ağızlık açılırken her atkı için yukarıda olması gereken çerçeveler belirtilmiştir.

Aşağıdaki şekilde 4 dolu 1 boş 3 atlamalı saten örgü raporu, tahar ve armür plânı çizilmiştir. Dokuma işleminde ağızlık açılırken her atkı için yukarıda olması gereken çerçeveler belirtilmiştir. Tahar planı çizilirken saten atlamalı tahar çeşidi kullanılmıştır. Armür planı çizilirken de bu tahar planına uygun olarak ayna yardımıyla çözgü hareketleri taşınmıştır.

Aşağıdaki şekil’de 12 çözgü ve 3 atkıdan oluşan örgü raporuna ait tahar ve armür planları çizilmiştir. Örgü raporundaki 12 çözgüden farklı hareket yapan 6 çözgü armür planında yer almıştır. Dokuma işleminde ağızlık açılırken her atkı için yukarıda olması gereken çerçeveler belirtilmiştir.

Aşağıdaki şekil’de 8 çözgü ve 8 atkıdan oluşan etamin örgüsüne ait tahar ve armür planları çizilmiştir. Örgü raporundaki 8 çözgüden farklı hareket yapan 4 çözgü armür planında yer almıştır. Dokuma işleminde ağızlık açılırken her atkı için yukarıda olması gereken çerçeveler belirtilmiştir.

Tarak

Çözgü ipliklerinin kumaşa düzgün dağılımını sağlayan, kumaşın enini ve sıklığını belirleyen tarak aynı zamanda arka arkaya atılan atkı ipliklerini kumaşa doğru iterek sabitleyen elemandır. Taraklar metal çerçeve içine yerleştirilmiş ince metal plakalardan oluşur. İnce metal plakaların arasındaki boşluğa tarak dişi adı verilir. İpek gibi çözgü sıklığı yüksek kaliteler için kullanılan taraklar 1 santimdeki , yün gibi kalın ipliklerin kullanıldığı kalitelerde ise 10 santimdeki diş adedine göre numaralandırılırlar.14 numaralı tarak denince 1santimde 14 tarak dişi olduğunu 60 numaralı tarak dendiğinde 10 santimde 60 tarak dişi olduğunu anlaşılır. Çözgüler tahar işlemi sırasında gücülerin arkasından taraktan geçirilir. Kumaşın eni, 1 santimdeki çözgü sıklığı, örgü raporu ve çözgü renk raporu gibi unsurlar kullanılacak tarağın numarasını ve bir dişten geçirilecek iplik adedini etkiler. Dişten geçirilecek tel sayısının örgü ve renk raporunun sayısına bölünebilir olması gerekir. Kumaş eni ve istenilen çözgü sıklığına uygun tarak tercih edilmelidir.

Tarak planı tarağın bir diş boşluğundan kaç adet çözgü teli geçmesi gerektiğini gösterir.Tarak planı desen kâğıdında tahar planı ile örgü raporu arasında yer alır. Tarak planında desen kâğıdının yatay yönde her bir karesi bir çözgü telini gösterir. Bir diş boşluğundan geçecek tel sayısı kadar karenin yan yana içi doldurulur. Yan yana bulunan iki diş boşluğunun karışmaması için örgü raporu boyunca iki satır kullanılır.

Şekil 1.’de yan yana iki adet kare dolu olarak gösterilmiştir. Bu durumda tarak taharı yapılırken her diş boşluğundan ikişer çözgü teli alınacaktır.Şekil 2.’de ise her diş boşluğundan birer çözgü teli alınması gerektiği belirtilmiştir.
Diş boşluğundan geçen tel sayısı genellikle örgü raporuna uygun olarak seçilir. Örneğin; bezayağı örgülü bir kumaş için bu sayı 2, 1/2 dimi örgülü kumaş için 3, 5’li saten örgülü kumaş için 5 olabilir. Bunun dışında çözgü sıklığı, istenen kumaş özelliği ve kullanılan iplik özelliği gibi kriterler de göz önünde bulundurulur. Tül ve organze türü kumaşlarda çözgü ipliklerinin düzgün dağılımı için her diş boşluğundan birer tel alınması uygun olmaktadır. Tarakta dişlerden geçirilecek ipliklerin adedi tahar raporuyla beraber hazırlanır.Örneğin dört ince bir kalın iplik raporlu bir çözgüde kullanılacak tarak numarası kalın ipliğe göre tercih edilmelidir. İnce iplikler kalınlıklarına uygun olarak dişten birden fazla geçirilebilir.Bazı kumaşlarda, kumaş enince farklı bölgelerde farklı çözgü sıklıkları oluşturmak gerekebilir. Bu durumda tarak taharı yapılırken diş boşluğundan geçen tel sayısı sabit kalmaz. Sürekli tekrar eden bir tarak raporu oluşturacak şekilde değişiklik gösterir.

Örneğin; Tarak raporu:4 dişten 2’şer tel = 8 tel 2 dişten 3’er tel = 6 tel 1 dişten 2 tel = 2 tel 4 dişten 5’er tel = 20 tel Toplam 36 tel

Tahar

Çözgü ipliklerinin belirli kurallara göre, çerçevelerdeki gücü gözlerinden ve tarak dişleri arasından geçirilmesi işlemine tahar denir. Tahar işleminin ilk aşaması olan gücü taharı, çözgü ipliklerinin çerçevelere bağlı olan gücü tellerine ait gücü gözlerinden gücü tığı yardımıyla tahar planına uygun olarak geçirilmesidir. İkinci aşama ise tarak taharıdır. Tarak taharı çözgü ipliklerinin dokuma tarağının dişleri arasında kalan boşluklardan tarak tığı kullanılarak tarak planına göre geçirilmesi işlemidir.
Bir örgünün en az kaç çerçeve ile dokunabileceğini ve hangi çözgünün hangi çerçevede yer alması gerektiğini gösteren işaretleme sistemine tahar planı adı verilir. Tahar planı, dokunacak olan örgünün raporu esas alınarak çizilir. Tahar planı çiziminde temel kural örgü raporundaki aynı hareketi yapan çözgülerin belirlenmesi ve bu çözgülerin aynı çerçeveye ait olduğunun gösterilmesidir. Tahar planının desen kâğıdına çiziminde genellikle kullanılan yöntem tahar planının örgü raporunun üzerinde yer alması ve her çerçeve için bir satır ayrılmasıdır. Çözgü ipliğini gösteren sütun ile ait olduğu çerçeveyi gösteren satırın kesiştiği noktadaki karenin içi doldurulur. Aynı işlem örgü raporundaki tüm çözgüler için tekrarlanarak tahar planı çizilir.

Tahar planı çizilirken; çerçevelerin numaralandırılması, dokuma makinesi veya numune dokuma tezgâhının çalışma şekline göre iki şekilde yapılabilir.Örneğin; bezayağı örgüsünü oluşturan tek numaralı çözgü iplikleri aynı hareketi yani aynı bağlantıyı yaptığından aynı çerçevede toplanırlar. Benzer şekilde, çift numaralı çözgü iplikleri de grup oluşturarak ayrı bir çerçevede yer alırlar.Bezayağı örgü raporunda iki farklı çözgü hareketi bulunduğundan, bezayağı örgüsü en az iki çerçeve ile dokunur. Bu durumda herhangi bir örgünün dokunabilmesi için gereken çerçeve sayısı, örgü raporunda bulunan farklı çözgü hareketi sayısına eşittir.
Kumaşa en uzak çerçeveden başlayarak numaralandırma yapıldığında desen kâğıdında, yukarıdan aşağı doğru her satır bir çerçeveyi temsil eder. Çözgü ipliğini gösteren sütun ile ait olduğu çerçeveyi gösteren satırın kesiştiği noktadaki karenin içi doldurulur. Tahar planı çıkarılırken, aynı hareketi yapan çözgüler, çerçeve üzerine düşen yükü azaltmak amacıyla birden fazla çerçeveye dağıtılabilirler. Bu durumda çerçeve sayısı örgü raporundaki çözgü sayısının katları olmalıdır. Örneğin, bezayağı örgüsü 2 çerçeve yerine 4, 6, 8... çerçeve ile dokunabilir. Ancak farklı bağlantı şekilleri olan çözgüler, kesinlikle aynı çerçevede toplanamazlar.Armürlü kumaşlarda desen kapasitesini arttırabilmek için farklı tahar türleri oluşturulmuştur.

Sıra tahar (düz tahar): Örgü raporundaki çözgüler sıra ile birinci çerçeveden kullanılan son çerçeveye kadar gücülerden geçirilir. Yapılan işlem tekrar birinci çerçeveye dönülerek çözgü iplikleri bitinceye kadar tekrarlanır.

Atlamalı tahar: Bir gücüye düşen iplik adedi birden fazlaysa veya bir çerçeveye 1cm de düşen iplik adedi normalden fazla ise ipliklerin diğer çerçevelere paylaştırılması için kullanılan tahar sistemidir. Genellikle bezayağından türeyen dokularda tercih edilir. Kumaşta iki temel hareket olduğu halde iplikler çerçeve atlanılarak geçirilerek dört veya sekiz çerçeveye dağıtılır. Çözgü ipliklerinin birbirine dolanma riskinin yüksek olduğu kalitelerde atlama işlemi yetersiz kalır. Bu durumda iplikleri birbirinden daha da uzaklaştırmak gerekir. İplikler gücülerden saten örgüsü gibi mümkün olan en uzak noktalarda geçirilirler. Bu taharlama sistemine saten tahar adı verilir.

Kırık (balık sırtı- kesik) tahar: Balık sırtı, kırık dimi gibi örgülerde, örgü raporu içinde varsayılan bir eksenin sağına veya soluna doğru belirli bir düzende aynı hareketlerin tekrarlandığı görülür. Tahar prensibine göre aynı hareketi yapan iplikler aynı çerçevede bulunması gerektiğinden şematik gösterimde tahar raporunda örgüyle uyumlu kırık yollar oluşur.

Grup tahar: Birlikte kullanılan örgülere göre gruplar halinde ayrı ayrı düzenlenen tahar türüdür. Çok geniş raporlu örgülerde, peş peşe aynı hareketlerin farklı yönlerde tekrarlandığı örgülerde kullanılır.
Karışık tahar: Aynı hareketi tekrarlayan ipliklerin gruplamaya imkan vermediği krep gibi geniş raporlu örgülerde kullanılan tahar yöntemidir. Aynı harketi yapan ipliklerin aynı çerçevelerdeki gücülerden geçirilmesi prensibine göre düzenlenir.
Çift katlı( iki yollu) tahar: İki veya fazla çözgü levendi gerektiren kumaşlarda, çözgü yönünden takviye edilmiş kumaşlarda çözgü ipliklerinin sağım hızları farklı olduğu için sürtünmeyi azaltmak imacıyla kullanılan tahar sistemidir. İki farklı çözgünün taharları aralarında bir boşluk bırakılarak üst üste iki sıra halinde gösterilir.

Dokuma desenini oluşturulması

DESEN_ÖRGÜ
İki iplik sisteminin birbiriyle kesişerek meydana getirdikleri şekillere desen veya örgü denir. Desenin oluşabilmesi için çözgü ipliklerinin oluşturulacak desene uygun olarak ağızlık oluşturması gerekir. Her atkı atımı için desene uygun ağızlık açma işlemi tekrarlanır. Bir dokuma örgüsünün enine ve boyuna yönde aynı biçimde tekrar eden en küçük birime örgü raporu denir.

Dokuma kumaşı oluşturan atkı ve çözgü bağlantılarının şematik olarak gösterildiği kareli kâğıda desen kâğıdı denir. Desen kâğıdı üzerinde her sütun bir çözgü ipliğini, her satır da bir atkı ipliğini ifade eder. Kareli desen kâğıdı üzerinde çözgüler soldan sağa, atkılar ise aşağıdan yukarıya doğru numaralandırılır. Buna göre her kare bir çözgü ipliği ile atkı ipliğinin kesişme noktasını simgeler. Bu noktada çözgü ve atkı ipliği iki farklı konumdadır. Birincisi, çözgünün üstte atkının altta, diğeri ise çözgünün altta atkının üstte olduğu konumdur.

Atkı ipliğinin çözgü ipliğinin üzerinde olduğu noktalar desen kâğıdında boş kare olarak bırakılır. Çözgü ipliğinin üstte atkı ipliğinin altta olduğu noktalar desen kâğıdında dolu kare olarak gösterilir.

Temel dokuma prensipleri

Önceden makinede çalışabilme niteliğine getirilmiş olan çözgü ve atkı ipliklerini, mekanik olarak örgü bağlantılarıyla birleştirerek bir tekstil yüzeyi meydana getiren makinelere dokuma makineleri denir.
Dokuma genel olarak üç temel prensibin birbiri ile uyumlu bir şekilde bir tezgah üzerinde toplanması ve çalıştırılması sonucu gerçekleştirilmektedir ve bu işlemlere temel dokuma prensipleri denilmektedir. Dokumada çözgü iplikleri birbirine paralel olarak belli bir sayıda ve yan yana bulunurlar.
Dokumanın yapıldığı yöne doğru ilerlemesi gereken çözgü tabakası arasından atkı ipliğinin geçirilmesi ve bunun kumaşa dahil edilmesi sürekli olarak tekrarlanan temel işlemlerdir.
Dolayısıyla bir dokuma işleminde 3 temel ve 2 yardımcı safha olduğu göze çarpar. Aynı zamanda dokumanın da üç temel prensibi olarak bilinen bu mekanizmalar, -Ağızlık açma mekanizması, -Atkı atma mekanizması ve -Tefe vurma mekanizması olarak sıralanabilir.
ayrıca dokumadaki yardımcı mekanizmalar ise, -Çözgü salma mekanizması, -Kumaş çekme ve sarma mekanizması, şeklinde özetlenebilir. Bunların dışında temel dokuma işlemlerine dikkat edildiğinde, bir dokuma kumaşın oluşturulması için üç temel elemanın gerekli olduğu görülebilir. -Ağızlığı oluşturan gücüler, -Ağızlıktan atkı ipliğini geçiren bir atkı taşıma elemanı, -Atılan atkıyı kumaşa tefeleyen tarak.
Dokumada çözgü iplikleri, çözgü levendinden sağılmaktadır. Çözgü köprüsünden geçerek dokuma bölgesine gelen çözgüler çerçevelere asılı gücü gözlerinden birer, taraktan ise tek tek veya gruplar halinde geçirilirler. Çerçeveler iki gruba ayrıldığı zaman oluşan üçgen kesitli çözgü ağızlığının tepesini kumaş çizgisi, tabanını ise tarak belirlemektedir.Tarağın her tefe vuruşunu gerçekleştirdikten sonra kumaş çekme tertibatı belirli bir sarım yaparken yine uygun bir miktar çözgünün salınması gerekir.
-Ağızlık Açılması Her çözgü ipliği bir gücü gözünden geçirilmiştir. Dokunacak kumaşın örgüsüne uygun olarak bir atkı atıldığı zaman bu atkının üzerinde bulunması gereken çözgüler bu gücüler vasıtasıyla yukarı kaldırılırlar. Ağızlık açma mekanizmalarının görevi atkı taşıyıcının arasından geçeceği ağızlık adı verilen bir açıklık meydana getirmek ve her atkı için bunu yeniden oluşturmaktır. Ağızlığın oluşturulabilmesi için en az iki çözgü grubuna yani en az 2 çerçeveye ihtiyaç vardır.

a) Çözgü levendi, b) Çözgü köprüsü, c) Çerçeveler, d)Gücüler, e) Tefe, f) Tarak,
g) Atkı taşıyıcı, h) Cımbarlar j) Kumaş köprüsü, k) Kumaş sarma silindiri,
l) Kumaş levendi m) Çözgü salma tertibatı n) Kumaş sarma tertibatı
- Atkının Atılması
Çözgünün iki tabakaya ayrılması ile oluşan ağızlığın içerisinden atkı ipliği bir taşıyıcı vasıtasıyla geçirilir.
- Tefe Hareketi
Yeni atılmış olduğu için kumaştan ayrı bulunan atkı ipliğini iterek, kumaşa dahil etmek için dişlerinden çözgü iplikleri geçirilen tarak ile tefeleme veya tefe vurma işlemi gerçekleştirilir. Yeni atkı ipliğinin kumaşa dahil edildiği yere ‘kumaş çizgisi’ veya ‘’kumaş sınırı’’denilmektedir. Dokuma makinelerinde tefe üzerine takılı olan tarak çözgü istikametinde salınım hareketi yaparak çalışır. Tefe arka ölü konumdayken atkı atma işlemi yapılır. Ön ölü noktaya geldiğinde kumaşı sıkıştırır.
-Çözgü salınımı
Çözgü iplikleri sabit tutmak için çözgü iplikleri frenlenir. Başka bir deyişle çözgü frenleri, levendi çözgü çekilme esnasında frenler. Atkılar çözgülere bağlandıkça, tezgahtaki çözgü boyu kısalacağından levende sarılı çözgü iplikleri ileri doğu bırakılarak, gerekli çözgü uzunlukları dokuma tezgahına beslenir. Bu işleme çözgü salınımı denir.
-Kumaş sarımı
Sürekli atkı atımı ile oluşan kumaş, kumaş levendine sarılarak, hem beslenen çözgünün tekrar gerilmesi hem de dokunan kumaşın tezgahtan çekilmesini sağlar.Kumaş köprüsü ile kumaş levendi arasına yerleştirilen zımpara silindiri, kumaş levendine sarılacak olan kumaşın gergin ve katsız bir şekilde düzgün sarılmasına yardımcı olur.Kumaş sarımları genel olarak pozitif ve negatif olmak üzere ikiye ayrılır. Kumaş sarma sisteminde ana hareket regülatörden sağlanır.

Dokuma

Birbirine dik konumda tutulan iki iplik grubunun çeşitli düzenlerde kesişmesi, birbiri içerisinden geçirilmesi ile doku oluşturmasına dokuma denir. Bu sistemde en az iki iplik grubuna ihtiyaç vardır. Bu iki iplik grubundan oluşturulacak dokuya dik konumda olan iplik grubuna çözgü, yatay konumda olan iplik grubuna da atkı iplikleri adı verilir. Atkılar doku oluşturmada uygulanacak bağlantı çeşidine göre bazı çözgü ipliklerinin üzerinden, bazılarının altından geçer. Çözgü ve atkıların desen oluşturabilmesi için bazı çözgü ipliklerinin yukarıda, bazı çözgü ipliklerinin aşağıda olması gerekir. Çözgü ipliklerinin bu iniş çıkış hareketleri, çözgü ipliklerinin içinden geçirildiği ve farkı çerçevelere sabitlenmiş gücüler ile sağlanır.

Dokunmuş yüzeye uygulanan desen teknikleri

Baskı
Boyar maddelerin belirli bir desen doğrultusunda tek renk veya çok renkli olarak kumaşa aktarılması işlemidir. Boyamada kullanılan boyar maddeler liflerin özellikleri dikkate alınarak baskıda da kullanılır. Tekstil mamullerine üretimin çeşitli aşamalarında, iplik,tops, metraj kumaş veya dikimli ürün halindeyken baskı işlemi yapılabilir. Baskı ürünün tipine ve kullanım amacına uygun olarak çeşitli şekillerde uygulanabilir:
A) Şablon baskı : Çerçeveye gerilmiş şablonlar aracılığıyla uygulanır.
B) Rulo baskı: Desenin bakır silindire gravür edilmesi yöntemiyle uygulanır.
C) Transfer baskı: Tekstil boyalarıyla kağıda basılmış desen sıcak silindirler vasıtasıyla kumaşa aktarılır.
D) Flok baskı: Şablon yada rulo baskı yöntemiyle desene uygun yapıştırıcı basılmış kumaş üzerine çok kısa elyaf kırpıntılarının mekanik veya elektrostatik olarak yapıştırılması işlemidir.

Isıl işlemle uygulanan yöntemler
-Plise: Plise makinesinde bulunan veya isteğe göre ilave edilen kalıplarla ısı vasıtasıyla kumaşta katlama, kıvırma işlemleri yapılarak kumaşa farklı bir görünüm kazandırma amacıyla uygulanır.- Kraşlama: Sentetik malzemenin ısıl işlemle aldığı şekli muhafaza etme özelliğinden faydalanarak uygulanan işlemdir. Kumaş kırıştırılarak ısıl işleme tabi tutulur. Açılıp ramdan geçirildiğinde kırışık efekt elde edilir.
-Gravür desen: Sentetik malzemenin sıcak desenli metal silindirler ile ezilmesi yöntemidir. Günümüzde lazer teknolojisi ile uygulanmaktadır.-Lazer kesme: Sentetik malzemenin yanan kısımlarının sertleşerek açılmaması özelliğini kullanarak lazer ışınlarıyla kesme yapılması suretiyle uygulanan desenlendirme tekniğidir.
İşleme teknikleri
Brode - Nakış
Dikiş makinesi çalışma prensibine dayanan ve renkli ipliklerin desen oluşturacak şekilde uygulandığı desenlendirme yöntemine nakış adı verilir. Tek renk veya çeşitli renkteki ipliklerin kumaş üzerinde desen oluşturup kumaşın alt yüzünde bulunan alt iplik ile ilmelenerek sabitenmesiyle oluşturulur. Simli ipliklerin, pul ve boncukların da kullanımıyla zengin görüntüler el de edilir. Farklı kumaşların ana zemin üzerine desen oluşturacak şekilde adapte edilmesi olan aplike ve kordon ipliklerin desen oluşturacak şekilde kumaşa tutturulması olan suzene gibi işlemler de bu sistemde uygulanır. Desene katılmayan iplikler üst yüzde serbest kalır. Sonradan temizlenir.Kumaşın yatay olarak kullanıldığı çok kafalı makinelerde konfeksiyonlu veya kesim sonrası parça halinde uygulama yapmak mümkündür. Özellikle perdelik kumaşlarda uzun metrajlarda bu iş için üretilmiş dikey sarınımlı makinelerde yapılan üretime brode adı verilir. Brode işlemelerde desen girmeyen iplikler sonradan temizlenir veya desenin içinden yürütülür. İğne vuruş sayısı nakışa göre çok daha azdır.